Μάθημα : Ανθρωπολογία των Σύγχρονων Δυτικών Κοινωνιών
Κωδικός : TMH167
ΥΛΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 520105
ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ
ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2026
12 Ιανουαρίου 2026
Ανακοινώνεται στις φοιτήτριες και τους φοιτητές ότι η εξεταστέα ύλη του μαθήματος “Ανθρωπολογία Σύγχρονων Δυτικών Κοινωνιών” (520105), ταξινομημένη κατά ενότητα του μαθήματος, είναι η ακόλουθη:
Α) Επιστημονική επανάσταση, προτεσταντική μεταρρύθμιση και διαφωτισμός
Peter Hamilton, “Ο Διαφωτισμός και η γέννηση της κοινωνικής επιστήμης”, στο Stuart Hall και Bram Gieben (επιμ.), Η Διαμόρφωση της Νεωτερικότητας, Αθήνα: Σαββάλας, κεφάλαιο 1, σσ. 41-113.
Tambiah, Stanley J., 2014, Επιστημονική επανάσταση και προτεσταντική μεταρρύθμιση, στο Μαγεία Επιστήμη Θρησκεία και το Φάσμα της Ορθολογικότητας, Αθήνα: Ηριδανός, 36-50.
Cassirer, Ernst, 2013, Η Φιλοσοφία του Διαφωτισμού, Αθήνα: Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης, από το κεφάλαιο “Φύση και φυσιογνωσία στη σκέψη του διαφωτισμού”, το πρώτο τμήμα σσ. 96-113.
Β) Ατομικισμός, δημοκρατία, καπιταλισμός.
Bocock, “H πολιτιστική διαμόρφωση της νεωτερικής κοινωνίας”, το τμήμα “Η θρησκεία και η άνοδος του καπιταλισμού”, σελίδες 363-373, στο Stuart Hall και Bram Gieben (επιμ.), 2003, Η Διαμόρφωση της Νεωτερικότητας, Αθήνα: Σαββάλας.
Viviene Brown, κεφάλαιο 2 (“H εξέλιξη του σύγχρονου κράτους”) ιδίως τις σελίδες 163-176), στο Stuart Hall και Bram Gieben (επιμ.), 2003, Η Διαμόρφωση της Νεωτερικότητας, Αθήνα: Σαββάλας.
Μαρσέλ Μως, 2004 (1950), Κοινωνιολογία και Ανθρωπολογία, Αθήνα: Εκδόσεις του Εικοστού Πρώτου, το τρίτο κεφάλαιο: “Μια κατηγορία του ανθρώπινου νου: Η έννοια του προσώπου, η έννοια του εαυτού”, σ. 137-184
Macpherson, C. B., 1986, Ατομικισμός και Iδιοκτησία: Η Πολιτική Θεωρία του Πρώιμου Φιλελευθερισμού από τον Hobbes ως τον Locke, Αθήνα: Γνώση.
Cassirer, Ernst, 2013, Η Φιλοσοφία του Διαφωτισμού, Αθήνα: Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης, το τμήμα “Η ιδέα του συμβολαίου και η μεθοδολογία των κοινωνικών επιστημών”, σσ. 397-426.
Γ) Μοντέρνες και μεταμοντέρνες ιδέες και πρακτικές της αγάπης, του γάμου και της οικογένειας.
Λεωνίδας Οικονόμου, «Εθνογραφία και κοινωνική θεωρία: μοντερνισμός και μεταμοντερνισμός στο Κάνσας», ανακοίνωση στην «Ημερίδα προς τιμήν του Θεόδωρου Παραδέλλη», Μυτιλήνη Μάϊος 2017 και στο Σεμινάριο Ψυχοπαίδη, Αθήνα 11 Νοεμβρίου 2021.
Λεωνίδας Οικονόμου, 2001, “Γονείς και παιδιά της μεσαίας τάξης σε μια αμερικανική πανεπιστημιούπολη”, στα Σύγχρονα Θέματα, τεύχος 76-77, σσ. 151-162.
Λεωνίδας Οικονόμου, «Η αγάπη πάθος στη δύση», αδημοσίευτο κείμενο.
Coontz, Stephanie, 2008, Η Ιστορία του Γάμου, Αθήνα: Πολύτροπον, το τρίτο μέρος («Η επανάσταση της αγάπης»), και το τέταρτο («Η καταστροφή του φλερτ; Η κατάρρευση του γνωστού και ισόβιου γάμου») σσ. 209-397.
Δ) Επιστήμη, τεχνολογία, ορθολογικότητα.
Bocock, H πολιτιστική διαμόρφωση της νεωτερικής κοινωνίας”, στο Stuart Hall και Bram Gieben (επιμ.), 2003, Η Διαμόρφωση της Νεωτερικότητας, Αθήνα: Σαββάλας, κεφάλαιο 5, και ιδίως τις σσ. 363-389.
Tambiah, Stanley J., 2014, Μαγεία Επιστήμη Θρησκεία και το Φάσμα της Ορθολογικότητας, Αθήνα: Ηριδανός, τα κεφάλαια 6 («Ορθολογικότητα, σχετικισμός, η μετάφραση και ο βαθμός αντιστοιχίας των πολιτισμών») και 7 («Η σύγχρονη επιστήμη και οι προεκτάσεις της») σσ. 226-317.
Ellul, Jacques 1998, “Η τεχνολογική τάξη” στο Ζήσης Σαρίκας (επιμ.), Η Φωτιά του Προμηθέα. Κριτικά Δοκίμια για το Σύγχρονο Τεχνολογικό Πολιτισμό, Αθήνα: Νησίδες, σσ. 51-97.
Ο Διδάσκων
Καθηγητής Λεωνίδας Οικονόμου